15 yaş altındaki çocukların sanal medyaya girişini yasaklayan düzenleme bugün yürürlüğe girdi. Buna göre 15 yaşını doldurmamış çocuklara sanal ağ hizmeti sunulmayacak. Yeni hesap açabilmek için yaş doğrulaması gerekiyor.
Mevcut hesaplar için 31 Mart 2027'ye kadar süre tanındı. Hürriyet'in aktardığına göre bu, yaklaşık beş aylık bir geçiş dönemi anlamına geliyor ve milyonlarca hesabın bir gecede kapatılmayacağı belirtiliyor. Platformların hesabın 15 yaşından küçük biri tarafından kullanıldığından şüphelenmesi halinde hesabı askıya alıp yeniden doğrulama isteyebileceği kaydediliyor.
Düzenlemeye göre yaş doğrulaması, e-Devlet şifresi olan kullanıcılar için yapılacak; 18 yaş ve üzeri yetişkinler de bu kapsamda. Doğrulama, Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığının yaş doğrulama hizmeti üzerinden yapılacak. Sistem, nüfus kayıtlarındaki doğum tarihine bakarak yalnızca kişinin hangi yaş grubunda olduğunu gösteren dijital bir kod üretecek. Kullanıcı bu kodu platformun doğrulama alanına girecek. Ad, soyad ve T.C. kimlik numarası platformlarla paylaşılmayacak. Kaynaklara göre doğrulama bir defaya mahsus olacak.
CNN Türk'ün aktardığına göre 15-17 yaş arası çocukların hesapları gizli hesap olarak açılacak, herkese açık profil seçeneği bulunmayacak ve canlı yayın özelliği kapalı olacak. Platformlar ebeveynler için kontrol araçları sunmak zorunda; bu araçlarla ebeveynler çocuğun kullanım süresini görebilecek, günlük süre sınırı koyabilecek ve harcama limiti belirleyebilecek.
Kaynaklarda bazı noktaların henüz netleşmediği de belirtiliyor. Bir kişinin açabileceği hesap sayısına teknik bir sınır getirilip getirilmeyeceği belli değil. Bot hesaplar için nasıl bir doğrulama yapılacağı ve kurumsal hesaplara istisna tanınıp tanınmayacağı da açık değil. Yönetmelik, platformlara belirli bir yapay zekâ yöntemini kullanma zorunluluğu getirmiyor. Hürriyet'e göre yanlışlıkla askıya alınan veya kapatılan hesaplar için ücretsiz başvuru yapılabilecek ve itirazların mutlaka insan tarafından incelenmesi gerekecek.
Kaynaklar, yaş doğrulaması bahanesiyle sahte mesaj ve bağlantıların dolaşabileceği konusunda da uyarıyor. Öneri olarak, resmi görünümlü mesajlardaki bağlantılara tıklanmaması, e-Devlet şifresi ve SMS doğrulama kodlarının kimseyle paylaşılmaması belirtiliyor.
Arka plan
Yönetmeliğin 7. maddesine göre dijital belirteçte ad, soyad, T.C. kimlik numarası, doğum tarihi ya da kullanıcı adı gibi kişisel bilgi bulunmayacak; belirteç yalnızca yaş doğrulaması amacıyla kullanılabilecek. Hürriyet, düzenlemenin Instagram, Facebook, TikTok ve YouTube gibi sosyal ağları kapsadığını aktardı; uygulamanın platformlara göre farklı zamanlarda başlayabileceği de belirtildi.